| تعداد نشریات | 285 |
| تعداد نشریات سازمان | 83 |
| تعداد شمارهها | 3,139 |
| تعداد مقالات | 34,918 |
| تعداد مشاهده مقاله | 50,383,489 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 90,276,856 |
برآورد ردپای آب در تولید برنج و ارزیابی عوامل موثر بر آن از دیدگاه دانش سنتی کشاورزان | ||
| پژوهش آب در کشاورزی | ||
| دوره 39، شماره 3، آذر 1404، صفحه 303-319 اصل مقاله (1.82 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/jwra.2026.370555.1092 | ||
| نویسندگان | ||
| مایده امیدی نوبیجار* 1؛ حسین بارانی2؛ محمدرحیم فروزه2؛ احمد عابدی سروستانی3 | ||
| 1دانش آموخته دکتری علوم و مهندسی مرتع، گروه مدیریت مرتع، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| 2دانشیارگروه مدیریت مرتع، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| 3دانشیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده مدیریت کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با هدف ارزیابی ردپای آب کشت برنج و ارزیابی عوامل موثر بر آن از دیدگاه دانش سنتی در سال زراعی 1401 و در استان گیلان انجام شد. روش مطالعه یک رویکرد ترکیبی (کمّی و کیفی) بود که در آن ردپای آب به روش حجمی شامل ردپای مستقیم آب از نرم افزار CropWat8.0 و ردپای غیرمستقیم از حاصلضرب کمی هر نهاده در ضریب جهانی آب آن محاسبه شد. همچنین بررسی دانش سنتی با روش مردمنگاری و تحلیل نتایج آن با روش کدگذاری به کمک نرمافزار MAXQDA 2020 صورت پذیرفت. میانگین ردپای مستقیم آب برنج حدود 1982 متر مکعب بر تن در سال بود که 75% آن ردپای آب آبی، 16% آن ردپای آب سبز و 9% آن ردپای آب خاکستری بود. ردپای غیرمستقیم آب برنج نیز 53 متر مکعب بر تن در سال است. همچنین کارایی مصرف آب در محصول برنج0/49 کیلوگرم بر مترمکعب در سال و تلفات آبیاری برابر با 6701 مترمکعب در هکتار در سال برآورد شد. کشاورزان، دانش مدیریت آب، زمین، بذر و کاشت نشاء را با اثربخشی 50، 40 و 10 درصد در ردپای آب برنج مؤثر میدانند. با توجه به سهم ردپای آب سبز و آبی استان گیلان در مقایسه با سایر مناطق کشور و نقش راهبردی برنج در تأمین امنیت غذایی، تداوم تولید این محصول در استان امری ضروری است. در این راستا، تلفیق دانش سنتی کشاورزان شامل مدیریت زمین، بهرهگیری از ارقام بومی و زمانبندی مناسب کشت با روشهای نوین مدیریتی مانند آبیاری متناوب، میتواند نقش مؤثری در بهبود مدیریت مصرف آب ایفا کند. همچنین، برنامهریزی تولید مبتنی بر ارزیابی ردپای آب در مقیاس منطقهای، اصلاح الگوهای مصرف و تقویت زیرساختهای آبیاری، ضمن حفاظت از منابع آب، موجب افزایش تابآوری نظام تولید و پایداری معیشت کشاورزان خواهد شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ردپای آب برنج؛ ردپای آب آبی؛ ردپای آب سبز؛ ردپای آب خاکستری | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Estimation of Water Footprint in Rice Production and Evaluation of the Factors Influencing It from the Perspective of Farmers' Traditional Knowledge | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Maedeh Omidi nowbijar1؛ Hossein Barani2؛ Mohamad Rahim Forouzeh2؛ Ahmad Abedi sarvestani3 | ||
| 1Ph.D. in Range science and engineering, Department of Rangeland Management, Faculty of rangeland and watershed management, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Gorgan, Iran. | ||
| 2Associate Prof., Department of Rangeland Management, and Faculty of rangeland and watershed management, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Gorgan, Iran | ||
| 3Associate Prof., Department of Agricultural Extension and Education, Faculty of agricultural management, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Gorgan, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| This study aimed to assess the water footprint of rice cultivation and the evaluation of factors influencing it from the perspective of traditional knowledge during the 2022 cropping season in Gilan Province. A mixed-methods approach was adopted, combining quantitative and qualitative analyses. The volumetric method was applied to calculate the water footprint, including direct footprint estimated with CropWat 8.0 and the indirect water footprint was calculated as the product of each input quantity and its corresponding global average water footprint coefficient. Traditional knowledge was investigated using ethnographic methods, and the findings were analyzed through coding with MAXQDA 2020. Results indicated that annual mean direct water footprint of rice was approximately 1,982 M3.ton-1.year-1, of which 75% was blue water, 16% green water, and 9% grey water. The indirect water footprint was estimated at 53 M3. t-1. Year-1, while water use efficiency in rice production was 0.49 kg.M-3. Year. Additionally, irrigation losses were estimated at 6,701 M3.ha-1. Year-1. Farmers recognized the effectiveness of practices in managing water, land, seed, and transplanting, with contributions of 50%, 40%, and 10%, respectively, to reducing the water footprint. Given the proportion of green and blue water footprints in Gilan Province compared to other regions of the country, as well as the strategic role of rice in ensuring food security, the continuation of rice production in this province is essential. In this regard, integrating traditional farmers' knowledge including land management, the utilization of indigenous varieties, and appropriate planting timing with modern management practices such as alternate wetting and drying irrigation can play an effective role in improving water consumption management. Furthermore, production planning based on regional-scale water footprint assessment, modification of consumption patterns, and strengthening of irrigation infrastructure will, while protecting water resources, enhance the resilience of the production system and ensure the sustainability of farmers' livelihoods. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Rice water footprint, Blue water, Green water, Grey water | ||
| مراجع | ||
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 42 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 60 |
||